Samen leven
We voelen ons verantwoordelijk voor een prettige woon- en leefomgeving. Onze medewerkers in de wijken en buurten kennen onze klant en weten hoe ze moeten handelen. Wonen met zorg is een steeds belangrijker thema. De vraag naar goedkope woningen, geschikt voor zorg of geschikt voor cliënten die (weer) zelfstandig gaan wonen, is groot. Wij zijn voortdurend in gesprek met gemeenten en zorginstellingen om er voor te zorgen dat we er zijn en blijven voor deze doelgroep.
Prettige woon- en leefomgeving
Fijn wonen in een prettige woonomgeving is essentieel en kent meerdere facetten: het gaat om schoon en veilig, fijn met elkaar samen wonen en het voorzien in specifieke woonbehoeftes.
We zien op al die onderdelen een rol weggelegd voor huurders zelf en zijn ook aanspreekbaar op onze -al dan niet met onze partners gedeelde- eigen verantwoordelijkheid.
We constateren dat er in de breedte aandacht voor dit thema was en dat we in 2021 samen op dit vlak veel bereikten. Huurders dachten mee en staken zelf ook de handen uit de mouwen, net als onze partners.
Schoon en veilig
Een schone en veilige woonomgeving is belangrijk. We waren blij dat er veel huurders en andere bewoners bereid waren hier aan bij te dragen. Zelf waren we ook actief, waarbij we met name door de inzet van onze wijk- en complexbeheerders het verschil konden maken. Zij namen vaker en sneller poolshoogte en troffen adequate maatregelen om (grof) vuil te verwijderen en gevaarlijke situaties te herstellen.
Tegelijkertijd constateerden we dat het schoon en veilig blijvend en meer aandacht vroeg. Met name de verwaarlozing van tuinen en vervuiling van de centrale ruimtes in onze flats en de openbare ruimte hebben een verstorende werking. Mede daarom herijkten we het ‘tuinbeleid’ en breidden we de inzet van Stichting Present voor het ondersteunen van huurders die daar financieel, fysiek of mentaal niet toe in staat is zijn, uit.
Hoewel incidenten nooit helemaal te voorkomen zijn, waren we in staat adequaat te reageren op situaties waar de veiligheid in het gedrang was. Op sommige plekken, met name in onze flats, troffen we -los van onze plannen- diverse maatregelen om met name de veiligheid te verbeteren. Hiermee kwamen we tegemoet aan de behoefte van onze huurders. Daarnaast zagen we dat, waar zich toch incidenten voordeden -bijvoorbeeld toen een aantal krakers onze te slopen flat aan de Beethovenlaan bezette- de samenwerking met onder andere politie, Bureau handhaving (Buha) en aannemers goed functioneerde.
De herstelwerkzaamheden aan het dak van onze multifunctionele accommodatie De Zonneboom stemden we af op het gebruik door en veiligheid van de huurders, een school en buitenschoolse opvang. Bij de afronding van de renovatie van de Doetinchemse Weustenstraat een paar jaar eerder gaven huurders aan hier graag een gezamenlijk vervolg aan te geven in de openbare ruimte. Met hen, Stichting Present, Buha en deden we daar mee aan de sociaal groendag. Ook aan de Anjerstraat en Resedastraat in Steenderen werd een sociaal groendag georganiseerd.
Specifieke woonwensen
Aanvullend op een schone en veilige woning en woonomgeving hebben onze huurders vaak specifieke woonbehoeften om fijn te kunnen wonen. In 2021 waren we hier op aanspreekbaar en sloten we hier zoveel mogelijk op aan. Zo hebben we de participatie van huurders bij onze renovatie- en (sloop/)nieuwbouwprojecten in een zo vroeg mogelijk stadium geborgd en konden we daardoor optimaal op hun wensen aansluiten. We deden dit op verschillende manieren: via losse -al dan niet digitale- groepssessies, klankbordgroepen, persoonlijke gesprekken of posters waarop huurders hun voorkeuren konden aangeven. Ter illustratie enkele voorbeelden:
- De ervaring en input van de klankbordgroep in eerdere fasen van ons renovatieproject in de Doetinchemse wijk Overstegen namen we mee bij de volgende fasen;
- Aan de Amphionstraat in Doetinchem transformeren we in 2022 een bedrijfspand naar een WMO-geschikte woning. Op verzoek van omwonende huurders plaatsen we daar ook aantal scootmobielplekken;
- Met huurders aan de Leerinkstraat gingen we in gesprek over het wonen in hun flat en de vragen die zij hadden over het comfort van hun woning;
- Bij de uitwerking van de plannen voor de woningen aan de Molenkolkweg in Steenderen namen we, voor zover we hier rekening mee konden houden gelet op de monumentale status, de aandachtspunten en wensen van de huurders mee. Door de plek van keuken en voorkamer te wisselen, de keuken te vergroten en een aantal klachten te verhelpen kwamen we aan hun wensen tegemoet;
- Zo’n 15 omwonenden lieten via een digitaal panel weten positief te zijn over onze nieuwbouwplannen voor de ‘spoorzone’ in de Asterstraat in Doetinchem. Hun vragen over de parkeercapaciteit nemen we mee bij het inrichtingsplan voor de openbare ruimte dat we samen met gemeente Doetinchem opstellen. De eerste huurders van de nieuwe woningen kunnen, ondersteund door Woonsupportplus, een aantal kleuren- en indelingskeuzes maken;
- We zijn hartstikke trots op de zogeheten ‘uuthuuskes’ die we in 2022 realiseren in de Doetinchemse wijk Dilleveld en zijn blij dat we de plannen hiervoor in samenspraak met omwonenden konden uitwerken;
- De huurders van een aantal eengezinswoningen rondom onze flats aan de Beethovenlaan traden toe tot de klankbordgroep die meedacht over de uitwerking van onze sloop/nieuwbouwplannen en de inrichting van het gebied daar omheen.
Ook zijn er huurders die zelf het initiatief nemen om hun woonwens bij ons neer te leggen. Daar probeerden we in 2021 adequaat op te reageren, bijvoorbeeld bij de invulling van een woonwagenplek en een individuele pilot voor verduurzaming. Daarnaast gingen we in gesprek met (groepen) huurders om te achterhalen wat zij belangrijk vinden op het gebied van wonen en wat ze daarbij van Sité verwachten. Enkele voorbeelden:
- De COVID-19-maatregelen inspireerden ons tot creatieve manieren om toch in contact met onze huurders te blijven. Een voorbeeld hiervan is de (klanten)podcast die we begin 2021 introduceerden. Twaalf van onze huurders, bewonersvereniging Siverder, collega-corporatie Wonion en de Achterhoekse Groene Energiemaatschappij (Agem) werden door bureau Luisterpunt telefonisch bevraagd op het gewicht dat zij toekennen aan duurzaamheid, wat zij zelf aan duurzaamheid doen, welke wensen er op dit gebied zijn als het om hun eigen woning gaat, wat Sité (nog meer) aan verduurzaming zou moeten doen, in hoeverre zij bereid zijn hier financieel aan bij te dragen en hoe Sité haar huurders het beste kan benaderen om dit thema onder de aandacht te brengen. Het resultaat was een ruim 60 minuten durende podcast met diverse inzichten die ons inspireerden tot nieuwe ideeën of de door ons ingeslagen weg onderschreven. Een greep uit de suggesties die de deelnemers ons meegaven: scheiding van afval bij flats, zonnepanelen op de daken van flats, gasloos koken, oplaadpunten voor elektrische fietsen en auto’s en de bereidheid tot sloop als dat nodig is. De suggestie van huurders om ambassadeurs te maken van huurders die zelf al ervaring hebben met energiebesparing zetten we direct in gang, evenals het scheiden van afval in de appartementen;
- Omdat zijzelf het beste weten wat fijn wonen precies inhoudt en wat Sité daar aan kan bijdragen nodigden we huurders uit voor een klantpanelgesprek onder leiding van Luisterpunt. Op afstand luisterden Sité en een aantal professionele partners mee. Zij hoorden wat deze huurders het belangrijkste vinden om fijn te kunnen wonen: comfort, een schone woonomgeving, betaalbaarheid, duurzaamheid en veiligheid. We gingen direct aan de slag met een aantal concrete suggesties dat het klantpanel ons meegaf: het hierboven genoemde steuntje in de rug ten behoeve van het contact tussen (nieuwe) huurders, het adequater reageren op vragen van huurders en het nog meer zichtbaar zijn in wijken en buurten;
- Tijdens de landelijke Week tegen de Eenzaamheid liep een aantal van onze medewerkers mee met de ‘kuierdag’ van Sport-ID (sportbedrijf Doetinchem) , samen met oudere huurders uit de wijk Overstegen. Door het kuieren waren we lekker actief in de buitenlucht, hadden we contact met huurders en was er ook contact tussen huurders onderling;
- Als alternatief voor de door Aedes beëindigde sectorbrede Week van het Huren lanceerden we onze eerste eigen huurdersweek. Meer dan 30 van onze leidinggevenden en medewerkers spraken met tientallen huurders die 50 jaar of langer in hun huidige woning wonen over hun woonervaring en -wensen en suggesties om ons werk te verbeteren.
Fijn samen wonen
Om fijn te kunnen wonen is zowel de fysieke kwaliteit van de woning of woonomgeving belangrijk als het contact tussen bewoners. Ook hierin zien we een eerste verantwoordelijkheid bij huurders zelf. Als dat niet vanzelf goed gaat staan we paraat. Door de cohesie tussen bewoners te bevorderen, (escalatie van) overlast te voorkomen of maatregelen te nemen die de overlast tegengaan.
Zoals hierboven aangegeven bevestigde een klantpanel van huurders dat Sité een positieve rol kan spelen bij het contact tussen huurders. Door betrokken te zijn bij de komst van nieuwe huurders of deel te nemen aan activiteiten in de wijk.
Dit nemen we serieus en pakken dat liefst samen met huurders op. Zo deden we, samen met Buha en Stichting Present, mee aan de sociaal groen-dag in de gemeenten Bronckhorst en Doetinchem en de reeds genoemde struikroofdag in Drempt. Eveneens werd onze jaarlijkse levering van kerstbomen in diverse buurten, die door huurders zelf worden geplaatst en versierd, weer op prijs gesteld.
Afgelopen jaren ervoeren we ook dat het begeleiden van huurders bij intensieve renovatieprojecten veel van onze huurders en onze organisatie vraagt. Gelet op de extra inzet in een andere rol en de aanzienlijke renovatieopgave voor ons ligt besloten we een nieuwe functie in te stellen: een bewonersbegeleider, die we projectmatig inzetten. De vacature konden we nog in 2021 invullen. Gelet op de sluiting van de scholen en het thuiswerken van onze huurders creëerden we in ons omvangrijke renovatieproject Overstegen bovendien extra ‘uitrust’-woningen voor huurders.
Helaas constateerden we dat overlast in toenemende mate invloed had op het woonplezier van omwonenden en daarmee voortdurend aandacht van onze organisatie vroeg.
De afname van de minder complexe overlast, waarvan geluid en gedrag de hoofdmoot vormden, is voor een groot deel toe te schrijven aan onze voortijdige, preventieve aanpak, waaronder de inzet van onze wijk- en complexbeheerders bij wie melding werd gemaakt.
Door nadrukkelijker onderscheid te maken tussen de soorten overlast werd duidelijker hoezeer de complexe, vaak psychisch gerelateerde overlast in omvang is toegenomen. We zijn dan ook tevreden over de steeds beter wordende samenwerking met andere instanties om de gevolgen hiervan op te vangen. Zo zetten we de samenwerking met gemeenten (multidisciplinair overleg, korte lijntjes, opschaling en mandaat) met kracht voort.
In 2021 besteedden we extra aandacht aan criminele, met name druggerelateerde activiteiten in onze woningen. De politie attendeerde ons en onze Achterhoekse collega-corporaties (ACo) op de toename van ondermijning in de Achterhoek en vroeg ons alert te zijn op verdachte situaties. Met de politie en gemeente Doetinchem startten we in dat kader een campagne om bewoners te maken van de risico’s en gevaren die zijn gemoeid zijn met illegale hennepteelt. Daartoe plaatsten we een voorlichtingscontainer op de Doetinchemse markt. Deze werd goed bezocht door burgers en zorgde ook bij onze eigen medewerkers voor meer inzicht in waar zij op moeten letten als ze onze huurders bezoeken. Dit laatste was tevens de belangrijkste oproep aan de ACo als het gaat om ondermijning in brede zin. Hiertoe namen we deel aan seminars die regiobreed werden georganiseerd en zochten we contact met de gemeentelijke projectleiders. Bij woonfraude ontruimen we zelf de woning. Als dit druggerelateerd is, komen gemeentes in beeld. Ook zij kunnen woningen sluiten. Hier maakten we nadere afspraken over.
Aandacht voor veerkracht
Uit de mede in opdracht van de ACo uitgevoerde Achterhoek Monitor bleek dat Achterhoekers hun leefomgeving gemiddeld met een acht waarderen. Een mooie score. Tegelijkertijd maken we ons ook steeds meer zorgen over de kwetsbaarheid van een aantal wijken waar onze huurders wonen en het groeiende verschil tussen goede en minder goede buurten waar onze woningen staan. Dit is met name in Doetinchem aan de orde. Daarom lieten we in 2021, in het verlengde van het landelijke rapport Veerkracht in corporatiebezit uit 2018 een quickscan van de Doetinchemse wijken maken. Het daarin geschetste beeld is, vooral in de noordelijke wijken, vergelijkbaar met de landelijke trend: de toenemende instroom van kwetsbare bewoners en tegelijkertijd de toenemende uitstroom van huishoudens met een hoger inkomen; de toenemende overlast en afnemende leefbaarheid in deze wijken; het gebrek van sociale stijging in wijken met veel corporatiebezit.
Dit beeld is niet nieuw, maar werd afgelopen jaar steeds meer manifest en zal alleen verbeteren als professionele partijen zich hiervoor inspannen. Daarom agendeerden we de uitkomsten van het rapport bij onze belangrijkste partners en signaleerden we eind 2021 ook bij hen een groeiend bewustzijn dat we samen verder kunnen en moeten komen op dit vlak. De afspraak met gemeente Doetinchem om dit komende periode samen op te pakken geeft ons het vertrouwen in deze vitale coalitie met een gezamenlijke verantwoordelijkheid en daarbinnen ruimte voor ieders rol en expertise.
Wonen met zorg
Vanuit het Rijk ligt er een landelijke opgave om personen met een zorgbehoefte zoveel mogelijk in een reguliere woonomgeving te huisvesten. Dit geldt zowel voor personen die voorheen in een instelling woonden als mensen die voorheen wegens hun leeftijd, fysieke of psychische conditie naar een instelling zouden verhuizen. Beide groepen zijn grotendeels op een corporatiewoning aangewezen. Sité draagt hier aan bij door bijzondere doelgroepen te huisvesten en huurders te faciliteren om zo lang mogelijk zelfstandig te kunnen wonen.
Huisvesten bijzondere doelgroepen
We wijzen maximaal 20% van onze vrijkomende woningen toe aan personen die zelfstandig minder gemakkelijk in staat zijn een passende woning te vinden. Dit doen we door hen rechtstreeks, via een instantie of anderszins een woning te bemiddelen.
In 2021 wezen we 16% van onze vrijkomende woningen toe via bemiddeling. We hebben ons hiervoor moeten inspannen, mede doordat de vraag vanuit de bijzondere doelgroepen (deels ten gevolge van de afschaling van de gemeentelijke dienstverlening aan specifieke doelgroepen) toenam. Ook de vraag van ‘reguliere‘ woningzoekenden hield aan, terwijl het aantal mutaties -en daarmee het aantal beschikbare woningen- in 2021 aanzienlijk lager was dan voorgaande jaren. Bovendien zoeken veel woningzoekenden uit deze groep vergelijkbare woningen, waardoor de druk in bepaalde segmenten (klein en goedkoop) hoog opliep. We zijn dan ook tevreden over het behaalde resultaat.
Bemiddeling via instantie
| Naam instantie | Aantal |
|---|---|
| Entrea Lindenhout (statushouders) | 3 |
| Gemeente Bronckhorst (statushouders) | 6 |
| Gemeente Doetinchem (statushouders) | 18 |
| IrisZorg | 2 |
| Leger des Heils | 1 |
| De Overstap | 1 |
| Pardijs Begeleiding | 2 |
| Pluryn | 1 |
| Stichting Jongeren Opvang Doetinchem (SJOD) | 1 |
| Sius (voorheen De Lichtenvoorde) | 1 |
| Zorgburo De Liemers | 1 |
| Zozijn | 2 |
Dit werd versterkt door onze wens onze woningen in de verschillende buurten voor meerdere doelgroepen beschikbaar te stellen. Daarom zijn we blij dat we in 2021 met onze ACo-collega’s afspraken maakten om de toestroom vanuit beschermd wonen meer over de regio te spreiden. Al met al zijn we tevreden met het door ons behaalde resultaat op dit vlak.
Tegelijkertijd blijven we bezorgd over de omvang en diversiteit van doelgroepen die we moeten huisvesten. En de gevolgen die dit heeft voor anderen. We realiseren ons goed dat we onze partners in de regio nodig hebben om deze uitdaging het hoofd te bieden. En dat daarvoor meer nodig is dan de kleine stappen die we in het verleden al met partners zetten om het huisvesten van bijzondere doelgroepen te stroomlijnen. In 2021 hebben we richting de gemeenten waar we werkzaam zijn dit thema daarom als urgent geagendeerd en een beroep op hen gedaan nadrukkelijker gezamenlijk te werken aan nieuwe oplossingen. Dit moet in 2022 verder z’n beslag krijgen.
In het kader van het Regionaal Actieprogramma ‘Eerst een huis’ ging de pilot Housing First van start. Vanuit de overtuiging dat een dak boven het hoofd de eerste stap is om terug te kunnen keren in de samenleving, streven we er met acht gemeenten, onze ACo-collega’s en een aantal zorgpartijen (IrisZorg, Leger des Heils, Woonzorgnet en Riwis Zorg & Welzijn) naar de dakloosheid in onze regio terug te dringen. Alle corporaties stellen twee woningen beschikbaar. Sité hoopt hiervoor in 2022 geschikte kandidaten te vinden.
De taakstelling voor gemeenten om statushouders te huisvesten was groter dan voorgaande jaren en daarmee de druk op onze vrijkomende woningen. In de gemeente Oude IJsselstreek lag er voor ons nog geen opgave in 2021. Hoewel we een aanzienlijk aantal woningen toewezen aan statushouders, was dit voor gemeenten Bronckhorst en Doetinchem onvoldoende om aan hun taakstelling voldoen. De verklaring hiervoor is het beperkt aantal vrijkomende woningen en de timing van de benodigde match tussen het gezin (samenstelling, grootte) en de beschikbare woning (grootte, prijs en locatie). Dit is een opgave die we gezamenlijk oppakken met de gemeenten, die in deze een regierol hebben, en andere partijen.
Langer zelfstandig thuis
De toename van het aantal ouderen dat bij ons een woning huurt, neemt komende jaren verder toe. Om daar passende huisvesting voor te blijven bieden, richten we sinds een paar jaar onze pijlen op het langer zelfstandig thuis kunnen wonen en daarvoor diverse instrumenten uit te proberen . Door in de woningen of directe woonomgeving maatregelen te (laten) treffen die bijdragen aan veilig en comfortabel wonen en door het voor ouderen makkelijker te maken te verhuizen naar een woning die beter bij hun levensstijl past. In alle gevallen geldt dat we een fijn thuis willen bieden.
De woning die Sité al enige jaren een woning aan de Doetinchemse Ruyslaan ter beschikking stelt als ‘belevingswoning’ werd in 2021 heropend. Voorzien van nog meer slimme oplossingen in een nieuw jasje om bewoners uit Doetinchem en omliggende gemeente in een reële woonsituatie te inspireren tot maatregelen om veilig, comfortabel en zelfstandig thuis te wonen. Dat is het gezamenlijke doel van Sité en de andere initiatiefnemers, Graafschap College, Kruiswerk Achterhoek en Liemers en gemeente Doetinchem.
Begin 2021 was circa 20% van al onze woningen geschikt voor senioren. De tijd was dan ook daar om, met de ervaringen van afgelopen jaar als bagage, een visie op lang zelfstandig wonen op te stellen waarin we ons richten op wonen, dienstverlening en welzijn. Onderdelen daaruit zijn het beschikbaar stellen van ons reeds bekende Duurzaam thuis-pakket voor mensen ouder dan 65 jaar of met een fysieke beperking, het ontwikkelen van een doorstroomregeling voor senioren en het inzetten van capaciteit om hen daarbij te begeleiden, het realiseren van scootmobielplekken, het herijken van afspraken met gemeenten of WMO-aanpassingen en het herijken van de benodigde woningvoorraad voor senioren. We maken hiervoor in 2022 gebruik van de gelden die de 8RHK Ambassadeurs via de Regiodeal met het Rijk beschikbaar stellen.
Aan de hand van de Woonkeur rollatorgeschiktheid constateerden we dat de toegankelijkheid bij het merendeel van onze ruim 30 flats voor rollators verbeterd kan worden. Daarom startten we een uitvoeringsprogramma voor de periode tot en met 2022 waarmee we alle meest dagelijkse belemmeringen verhelpen. Denk aan: het plaatsen van drempelhulpen, (extra) trapleuningen en (klap)bankjes in entree of lift. Alle vijftien flats met een Senioren-label voorzien we van een (aangepaste) scootmobielstalling.
Aan de Doetinchemse Amphionstraat bezitten we een bedrijfsruimte die sinds 2020 leegstond. In 2021 besloten we deze in 2022 te transformeren naar een ruime rolstoelgeschikte woning die we verhuren aan een huishouden met een WMO-indicatie. Ook realiseren we hier vijf van de hierboven genoemde vijftien scootmobielplaatsen voor huurders van Sité.