Fijn leven: sociale vitaliteit
Naast het verhuren van toekomstbestendige woningen zijn we ervan overtuigd dat een fijn thuis uit meer bestaat dan alleen stenen. Vanuit onze ambitie dat al onze huurders een fijn leven hebben in vitale wijken en buurten werken we al een aantal jaar samen met hen en onze partners aan sociale vitaliteit: wonen, gezondheid, veiligheid, werk, inkomen en scholing. In 2023 benoemden we dit als één van de vier pijlers waarmee we focussen op: woonomgeving/leefbaarheid, passend wonen, sterke samenleving door ontmoeten en inkomen & dagbesteding.
Een fijne woning en woonomgeving
Om fijn te kunnen wonen is voor veel van onze huurders van belang dat ze invloed hebben op hoe hun woning en woonomgeving er uit zien en dat deze schoon en veilig zijn. In deze zien we een rol weggelegd voor huurders zelf, maar zijn we ook aanspreekbaar op onze -al dan niet met onze partners gedeelde- verantwoordelijkheid.
De vanzelfsprekendheid om bij onze renovatie- en (sloop)nieuwbouwprojecten vroegtijdig met huurders in gesprek te gaan had ook in 2023 zijn meerwaarde. Gesprekken met huurders en omwonenden in het kader van onze plannen voor de flats aan de Doetinchemse Leerinkstaat (deels groot onderhoud, deels sloop) waren hiervan een goed voorbeeld. Klachten over gedumpt huisraad pakten we op door een opruimmiddag waarop huurders, Kringloopwinkel Aktief en medewerkers van Sité samen de handen uit de mouwen staken rondom de te slopen flats. We probeerden daarmee ook de bewustwording rond de gevolgen van afvaldump inzichtelijk te maken. Mooie bijvangst was dat we in korte tijd weer veel van onze huurders ontmoetten. In preventieve zin werkten we samen met Buha BV aan een duurzame oplossing voor de afvalvoorziening bij flats die we renoveren.
Het afsluiten van containerruimtes bij onze flats aan de Caenstraat was aanleiding om ook daar,samen met Buha twee opruimmiddagen te organiseren. Bewoners konden hun grofvuil kwijt in een grote container en voor vragen en opmerkingen over ons besluit om de containerruimtes te sluiten konden ze terecht bij onze medewerkers. De suggesties die ze ons meegaven nemen we mee bij het vervolg.
Ook maakten we gebruik van het aanbod van Sigma Coatings om de sloopflats aan de Leerinkstraat met gevelschilderingen tijdelijk een aantrekkelijker aanzicht te geven.
Fijn samen wonen
Fijn wonen bestaat uit meer dan stenen en een opgeruimde tuin, galerij of openbare ruimte. Ook het contact tussen huurders is van groot belang. De verantwoordelijkheid hiervoor leggen we in eerste instantie bij huurders zelf, maar samen met onze partners probeerden we hen in deze ook een steuntje in de rug te geven.
Evenals in 2022 droegen we met menskracht en geld bij aan de pilot met de zogeheten ABCD-aanpak in de Doetinchemse wijk Overstegen. De crux hierbij is dat Sité, Buha, Buurtplein en de gemeente fungeren als ‘verbinder’, maar dat bewoners ‘in the lead zijn’. Bij de evaluatie van de pilot was de conclusie dat de inzet van verbinders haar vruchten afwerpt. Daarom spraken partijen af dit concept verder uit te rollen, waarbij Sité middels denk- en menskracht meedoet maar niet langer financieel bijdraagt.
Tijdens een geslaagde Burendag maakten tientallen bewoners in de Doetinchemse wijk De Hoop echt kennis met elkaar. Wij maakten van de gelegenheid gebruik om zelf ook met hen het gesprek aan te gaan. Op deze dag werd ook de oplevering gevierd van het stuk openbare ruimte aan de Houtsmastraat dat bewoners met financiële hulp van het Oranjefonds en Sité een metamorfose hadden gegeven. Ook dat werd een gezellig samenzijn tussen bewoners onderling en onze medewerkers.
Overlast
Waar het in 2023 ondanks inspanningen van betrokkenen niet altijd goed ging tussen buren of zich andere vormen van overlast voordeden, stonden we samen met andere huurders en partners paraat. We hanteerden drie categorieën overlast: overlast die huurders onderling kunnen oplossen; schoon-heel-veilig (overlast in de directe woonomgeving die we als Sité of met partners vrij eenvoudig kunnen verhelpen) en zware overlast (waaronder geluid, woonfraude en drugs). Deze laatste categorie vroeg in 2023 een aanzienlijke inzet van ons en onze partners en leidde in sommige gevallen ook tot uitzetting.
Bij de in totaal 136 meldingen was ten opzichte van 2022 de toename van ervaren overlast door gedrag en tuin opvallend. Het aantal meldingen van woonfraude in de zin van onderverhuur nam ook toe en vroeg meer van onze organisatie, maar bleef beheersbaar.
Evenals voorgaande jaren waren onze eigen medewerkers en partners vooral druk met het voorkomen of beheersen van de meer complexe overlast. Dit beeld was herkenbaar bij andere corporaties. Samen met drie andere collega-corporaties uit de Achterhoek en politieteam Achterhoek West lieten we ons door bureau Woontalent voorlichten en gingen we met elkaar in gesprek over (nieuwe) oplossingsrichtingen om de steeds complexer wordende overlast het hoofd te bieden.
Rond overlast zien we afgelopen jaren ook dat het gedrag van personen die wegens hun gedrag voorheen in een instelling verbleven maar door het Rijk geacht worden in een reguliere woonomgeving te leven, steeds vaker zorgt voor overlast en het gevoel van onveiligheid bij omwonenden. Ondanks al onze inspanningen ervaren we dat we met onze partners steeds moeilijker in staat zijn dit beheersbaar te houden en zien we het aantal excessen verder toenemen. Doordat de woningbehoefte vanuit deze doelgroep groot is en zij bovendien is aangewezen op een bepaald deel van onze voorraad (kleinere goedkopere huurwoning voor een alleenstaande) zagen we de leefbaarheid in de wijken met dit type bezit steeds verder in het gedrang komen. We lopen niet weg voor onze verantwoordelijkheid, maar roepen ‘Den Haag’ op een landelijke visie te ontwikkelen en regio’s adequaat te faciliteren om dit uit te voeren.
Voorgaande jaren was overlast aanleiding om -incidenteel- bij sommige flats camera’s te plaatsen. Omdat de toename van ervaren overlast gepaard ging met een groeiende behoefte bij huurders aan cameratoezicht, stelden we hiervoor beleid op. Dat helpt ons bij het beoordelen van nieuwe verzoeken en vergroot de uitlegbaarheid richting huurders.
Drugs & ondermijning
Het aantal meldingen over druggerelateerde overlast was met 9% van het totaal aantal overlastmeldingen min of meer gelijk aan 2022. Gestimuleerd door gesprekken met de politie in 2022 over de toenemende omvang van ondermijning in de Achterhoek waren we hier met onze partners in 2023 wel alerter op. Bij vijf van onze woningen in Doetinchem werd vastgesteld dat er sprake was van drugs. Sité en gemeente grepen in, hetgeen er in twee gevallen toe leidde dat Sité de woning ontruimde.
Het voortzetten van de bewustwordingscampagne met de gemeente en politie richting onze organisatie en leveranciers was dan ook van belang. Aanvullend organiseerden we voor alle professionals die in onze woningen komen een ‘criminele lunch’ waarin het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid tips and tricks meegaf over het herkennen en opvolgen van ondermijningssignalen.